Na Read/Write Web pojawił się interesujący artykuł Alexa Iskolda z AdaptiveBlue.
Artykuł dotyczy tego, co wnet lubi najbardziej - poszukiwania funduszy na rozwój startupów (przeczytaj, co pisałem na ten temat wcześniej).
Alex ma doświadczenie z pozyskiwaniem inwestora - ostatecznie udziały w jego firmie objął fundusz Union Square Ventures.
W swoim artykule omawia stare zasady funkcjonowania VC (czyli takie jakie teraz są, niestety, w Polsce) i porównuje je z obecnymi trendami, które może do nas kiedyś dotrą. A może nie.

Jak więc działa stary (czytaj: jedyny w Polsce) model finansowania przez VC/inwestora?

1. Aby zainwestować wymagamy przygotowania biznesplanu.
Biznesplan ma formę książki na około 70 stron. Zawiera m.in.:

• opis rynku i konkurencji,
• opis modelu biznesowego
• wyliczenie możliwości biznesowych oraz zagrożeń dla projektu
• opis zespołu (lub sposobów jego pozyskania)
• oraz najśmieszniejszą część - plan finansowy na najbliższe 5 lat.

Przygotowanie takiego planu zajmuje co najmniej kilka miesięcy.
Zwykle wymaga on wielu zmian dokonywanych przez przedstawicieli VC/inwestora, ponieważ w technologicznym startupie nie ma fachowców od biznesplanów.

2. Na podstawie tego biznesplanu możemy zainwestować.
Niestety nasz VC/inwestor ma mało specjalistów a dużo pieniędzy.
Dlatego może zaangażować się w jedynie kilka projektów i chce zaangażować w nie duże środki.
Co za tym idzie, ingerencja VC/inwestora w projekt i jego udział w spółce będzie absurdalnie duży.
Wymaga sie też, aby biznesplan uzasadniał (zbyt) dużą inwestycję i aby obiecywał szybki jej zwrot.

Oczywiście taka strategia VC jest zupełnie nieadekwatna dla współczesnych spółek technologicznych.
Po pierwsze tylko niewielka część projektów będzie w stanie jednocześnie rozwijać i utrzymywać swój projekt i tworzyć rozbudowany biznesplan.
Tak naprawdę, to będą tylko te projekty, które nie potrzebują wsparcia od lokalnego VC/inwestora.

Po drugie, VC angażując się  silnie w kilka projektów ogranicza szansę powodzenia swojej strategii - większość inwestycji VC jest chybiona, tylko nieliczne przynoszą zysk. Naiwnością jest sądzić, że VC wybierze akurat te zyskowne.

Po trzecie, silne zaangażowanie przedstawicieli VC/inwestora często szkodzi projektowi - spółki technologiczne opierają się na wizjonerstwie i innowacyjności. Robert Sutton słusznie wskazuje, że dla innowacyjności jednym z kluczowych zagrożeń jest zbyt wczesna ingerencja działu finansów.  VC/inwestor zapewne będą próbować obciąć "niesprawdzone" koncepcje w akceptowanym biznes planie.

Po czwarte zaś zbyt duże inwestowanie w fazie startowej doprowadzi do przerostów zatrudnienia i uniemożliwi zwrot z inwestycji. To typowe dla (zbyt) wielu przedsięwzięć internetowych "spalanie kasy" to właśnie wynik błędnej strategii VC.

W rezultacie VC/inwestorzy mogą wspierać głównie słabe klony bez szansy na globalny rozwój, na dodatek opóźnione przez prace nad słabym biznes planem.

Jak więc powinien wyglądać dobry VC?
Zdaniem Alexa (w pełni popieranym przez wnet, oraz przez rzeczywistość, która skrzeczy):

Dobry VC jest mały (stary VC powinien wydzielić z siebie kilka, kilkanaście mniejszych) i wyspecjalizowany.
Może to też być po prostu wydzielony budżet inwestora branżowego.
Dzięki specjalizacji w danej branży i niższej kwocie zaangażowania VC/inwestor ma szansę uruchomić większą ilość projektów i zwiększa swoje szanse na zysk z inwestycji.

Finansowanie fazy początkowej (seeding) powinno być podzielone na transze i pokrywać niezbędne koszty startupu, w tym przygotowywanie dokumentacji biznesowej.
Ponieważ finansowanie w takiej formie jest mniejszym ryzykiem, a mały nowy VC/inwestor jest wyspecjalizowany w swojej dziedzinie, szczegółowy biznesplan jest tworzony właśnie przez VC wraz ze startupem.
Startup ze słabiej zaangażowanym VC jest zdrowszy, a jego zespół bardziej zaangażowany w rozwój serwisu. VC nie ma możliwości zabijania innowacji, ponieważ mniejsze finansowanie oznacza mniejszy udział w spółce.

Science fiction? Nieprawda, Alex przytacza przykłady:

• Y Combinator wspiera technologiczne startupy finansowaniem fazy seed (10-20K USD);
• Charles River Ventures uruchomił program Quick;
• Jeff Clavier uruchomił mały fundusz (12M USD) dla startupów.

Te małe inwestycje mają szansę na zwrot, kiedy sprzedadzą swoje udziały w spółkach większym graczom. Wtedy będzie już gotowy prawdziwy biznesplan, rozwinięty i funkcjonalny projekt i realna innowacja.

Czego i Tobie wnet życzę :)

PS: przypominam, że możecie do mnie (p.wrzosinski [at] money.pl) wysyłać propozycje startupów rozszerzających potencjał grupy money.pl i Verlagsgruppe Handelsblatt

[disclaimer: robiłem korektę merytoryczną jednej z książek Roberta Suttona dla wydawnictwa Helion]
[disclaimer: zawodowo zajmuję się m.in poszukiwaniem startupów dla Money.pl]

Naprawdę nie wiem jak to napisać.

Z jednej strony super. Użyli technologii Google'a, można z tego mieć fajną stronę startową i przy okazji naprawdę dobrą pocztę.
Domena G.pl jest świetna.
Udało się zerwać z marką Gazety Wyborczej. Nikt nie skojarzy G.pl z poważnym medium.
Zagregowano treści z większości gazetowych blogoidów i pozwolono na ich selekcję i układanie według widzimisię użytkownika. Czyli wszystko tak jak sam chciałem w dyskusji z Tomaszem Józefackim na yulbizie.

A jednak nie mogę pochwalić G.pl.
Nie mogę, bo skomasowanie w jednym miejscu takiego wylewu beznadziejnie głupich informacji mnie obezwładnia. I naprawdę nie umiem z tego wybrać niczego interesującego.

Dyrektor pionu Internet Agory miał rację. Są różne segmenty użytkowników. I ja nie mieszczę się w segmentach wybranych przez Agorę do ekspansji :)

A Ty? Znajdziesz coś dla siebie na G.pl?

Naspers Ltd. (NPSN) firma działająca w branży Internetu i mediów, ogłosiła dzisiaj publicznie zamiar kupna 100% udziałów spółki Gadu-Gadu S.A. poprzez zależne od siebie spółki Myriad International Holdings B.V. i MIH Poland Holdings B.V.
Naspers planuje objąć wszystkie akcje do 13 grudnia 2007 roku.
Warsaw Equity Holding Sp. z o.o. – większościowy akcjonariusz spółki Gadu-Gadu S.A., posiadający 55,05% akcji – zdecydował się sprzedać swoje udziały firmie Naspers Ltd, dzięki czemu nowy akcjonariusz nabędzie pakiet kontrolny akcji Gadu-Gadu S.A.

Przygoda GG z giełdą była krótka, pozwoliła jednak spółce zgromadzić kapitał niezbędny... no właśnie, chyba nie bardzo wiedziano na co ten kapitał. Próby ekspansji na Wschód chyba nie wypaliły, blip nadal jest niszowy.

Za to udało się zatrudnić 100 osób (to prawie dwa razy więcej niż pracuje u nas w money.pl) aby finalnie znaleźć inwestora branżowego.
Naspers to udziałowiec firmy Tecent, która ma największy chiński komunikator o nazwie QQ. W Rosji inwestycją Naspersa jest Mail.ru, a w Południowej Afryce rozwija platformę telewizji internetowej.

Ciekawe co Naspers zaproponuje użytkownikom GG.

[więcej informacji biuro prasowe GG]
[update: jest już wezwanie do sprzedaży]

No dobra, nie iPod tylko Zune. Trochę brzydszy.

Zune to jednak więcej niż iPod - to także sieć społeczna w kieszeni. Na razie mała, ale kto wie co będzie za chwilę. Poza tym przekroczono nieosiągalny dla Apple Rubikon - radio FM :)
Wyobraź sobie, że Twój odtwarzacz mp3 potrafi zaglądać w listy odtwarzania innych odtwarzaczy, np. tego w kieszeni ładnej dziewczyny w metrze. Jeśli znajdzie coś co spodoba się Tobie, możesz za darmo posłuchać tego kawałka, ale możesz tez zaczepić dziewczynę. Żaden iPod tego nie potrafi. Ale potrafi każdy Zune.
Bo zune jak ma upgrade, to dla wszystkich (także posiadaczy starszych wersji). A Apple jak ma upgrade, to znaczy że zablokowało ci telefon, a jeśli kupiłeś iPod Touch to nie możesz liczyć na to, że będzie działał jak iPhone, chociaż mógłby. Nie będzie i już.

Tak, tak, odtwarzacze mp3 to nie systemy operacyjne. Tutaj to Microsoft jest nowatorski i pro-kliencki. A Apple jest dominującym graczem na rynku odtwarzaczy mp3 i wykorzystuje to tak samo jak Microsoft sprzedający nam komputery z wgraną Vista Basic (które to bydlę nie umie się nawet do LANu poprawnie włączyć).

Oczywiście firma z Redmond nie byłaby sobą gdyby nie zepsuła sielankowego obrazu. Otóż dali do Zune piosenki bez DRM. Bez DRM, ale tylko na trzy odtwarzania. Potem jednak DRM się włącza :)

Think different. Meet Zune.

Stało się. Całkiem niedawno rozmawialiśmy o tym w miłej herbaciarni, a wczoraj zrobiło się całkiem niemiło. Maciek Zawadziński uruchomił serwis Krytycy.pl.

Hannibal ad portas! Zagrożenie jest naprawdę poważne.
Stowe Boyd powiedział w 2005 roku o Marqui (to tacy pionierzy zaśmiecania blogów reklamowymi wpisami): "Ci płatni naganiacze zamienią blogosferę w slumsy."
Mazanie po ścianach polskiej blogosfery i wybijanie szyb już się zaczęło. Głupie pomysły nie umierają.
Maciek zapisał w regulaminie (dumnie pdolinkowanym "etyka") obowiązek oznaczenia tekstów komercyjnych. Ale to oznaczenie nie jest w żaden sposób zdefiniowane. Czy nie mogło by wyglądać np. tak jak w umowach ubezpieczeniowych (np. jasno szara czcionka 5 p). Mogłoby. I pewnie wkrótce tak będzie wyglądać.

Na krytykach jest też (niestety schowana) lista opłacanych blogów, oraz lista prowadzonych kampanii - to rozwiązanie stosowane w Stanach po aferze rozpętanej przez Boyda. Nieskuteczne, bo czytelnicy nie zawsze są tak biegli aby do tej listy dotrzeć. Zresztą teraz na liście jest AntyWeb i PolskiBlogger, nie sądzę, aby te blogi przyjęły faktycznie reklamę do swoich wpisów.
Mam nadzieję, że można się z tej listy wypisać. Powinna ona bowiem służyć jako wskazówka: Czytając blogi omijaj te adresy pełne opłacanych fałszywych wpisów.
Nie chciałbym, aby dwa blogi wymienione wcześniej nosiły takie piętno tylko dlatego, że autorzy testowali serwis.

Może lepiej zadziałałby widget informujacy o treściach komercyjnych ukrytych w treści notki? Nie wiem, na razie możemy podsumować za i przeciw.
Za:
$ reklamodawcy mogą "uczciwie" kupić reklamę na blogu
$ reklama we wpisie może być skuteczna dzięki wiarygodności/atrakcyjnosci społecznej blogera
$ bloger może miec jakiś przychód z bloga

Przeciw:
$ Blogi zapełnią się śmieciowymi wpisami za pieniądze
$ Bloger powinien mieć działalność gospodarczą i płacić podatki od reklam
$ Blogi pełne reklam przestaną być ciekawe dla czytelników
$ Wiele blogów będzie mało skutecznych jako nośniki reklamy, więc zyski z reklam spadną a w końcu znikną. Wraz z blogami.

Sposobem Kanta zastanówmy się też, co będzie jeśli wszyscy, lub nawet większość blogerów dołączy do kampanii prowadzonych przez krytycy.pl.
Jaki sens będzie miała blogosfera w której wnet pisze o snowboardingu? W której wszyscy piszą o tych samych rzeczach? Po co nam blogi, na których są wpisy reklamowe - równie dobrze można czytać panoramę firm. Krytycy.pl to inicjatywa, która jeśli się powiedzie zabije blogosferę odbierając blogom indywidualizm autorów w doborze tematów i wiarygodność informacji popartą osobistymi cechami autora. W zamian za 21 złotych (tyle mógł dostać "rozpieszczany" hazan). Chyba nie warto.